Jak stać się asertywnym? Dlaczego nie warto zadowalać wszystkich?
Robienie rzeczy dla innych lub za innych może sprawiać, że oddalasz się od swoich priorytetów i nie realizujesz własnych planów. Dlaczego tak postępujesz? Podświadomie możesz chcieć czuć się potrzebny, zasłużyć na wdzięczność czy akceptację otoczenia. Jednak warto pamiętać, że najpierw musisz zadbać o siebie. Dopiero potem możesz efektywnie wspierać innych.
Jak nauczyć się asertywności?
Asertywności można nauczyć się tak jak każdej innej umiejętności, poprzez świadomą praktykę. To nie jest cecha „wrodzona”, ale zestaw zachowań, które rozwijamy krok po kroku. Pierwszym etapem jest zauważenie własnych granic: co jest dla mnie w porządku, a co nie. Kolejnym odwaga, by powiedzieć to na głos w sposób spokojny, jasny i szanujący zarówno siebie, jak i drugą osobę. Asertywność to umiejętność mówienia „tak”, kiedy naprawdę chcemy, i „nie”, kiedy coś jest sprzeczne z naszymi wartościami, możliwościami lub potrzebami.
Kluczowa jest regularna praktyka: krótkie komunikaty, wyrażanie emocji w formie komunikatu „JA”. Odmawianie bez poczucia winy, proszenie o to, czego potrzebujemy. Warto zaczynać od małych sytuacji, np.: odmowa drobnej przysługi czy zakomunikowanie swojej potrzeby. Każdy taki krok wzmacnia poczucie sprawczości i buduje jasny, zdrowy kontakt ze sobą i innymi.
Asertywność nie oznacza bycia nieuprzejmym czy egoistycznym. Chodzi o umiejętność mówienia „NIE” w sposób stanowczy, ale z szacunkiem dla rozmówcy. Jeśli masz już na głowie wiele obowiązków, możesz spokojnie powiedzieć: „Nie mogę teraz się tym zająć, bo mam dużo pracy i zależy mi na utrzymaniu wysokiej jakości tego, co robię.” Osoba, która ma dobre intencje, powinna to zrozumieć i uszanować Twoją decyzję.
Asertywność buduje pewność siebie
Za każdym razem, gdy odmawiasz w sytuacji, w której naprawdę nie masz ochoty ani możliwości pomóc, wzmacniasz swoją pewność siebie. Z czasem stanie się to dla Ciebie naturalne. Korzyści płynące z asertywności:
- Więcej czasu na własne cele i marzenia.
- Większa kontrola nad swoim życiem.
- Szacunek do siebie i ze strony innych.
Co się zmieni, gdy zaczniesz mówić „NIE”?
Gdy nauczysz się cenić swój czas, zauważysz, że Twoje otoczenie zacznie się zmieniać. Osoby, które były przy Tobie głównie dlatego, że mogły liczyć na Twoją pomoc, mogą się odsunąć. Jednak to nic złego! Dzięki temu zostaną przy Tobie ludzie, którzy cenią Cię za to, kim jesteś, a nie za to, co dla nich robisz.
Co więcej, Twoja odmowa może pozytywnie wpłynąć na innych – będą musieli sami podejmować działania, co może przyczynić się do ich rozwoju.
Przestań przejmować się tym, co myślą inni
Wiesz jaki jest największy błąd jaki możesz popełnić? Myślenie: „Co oni sobie o mnie pomyślą?” Prawda jest prosta: Ludzie nie analizują Twojego zachowania tak intensywnie, jak Ci się wydaje. Większość osób koncentruje się na sobie i własnych problemach. Czasem spotkasz osoby, które próbują manipulować, udając troskę: „Hej, co u Ciebie? Wszystko w porządku?” A chwilę później:„Słuchaj, mam prośbę…”. Nie daj się na to złapać. Twoje potrzeby są równie ważne, jak potrzeby innych.
Zacznij od dziś
Więcej myśl o sobie, a trochę mniej o innych. Naucz się stawiać granice. Każdego dnia staraj się ćwiczyć asertywne komunikaty takie jak:
- „To dla mnie za dużo na ten moment.”
- „Chcę zrobić to inaczej.”
- „Potrzebuję przerwy.”
- „Doceniam propozycję, ale wybieram inaczej.”
- „Nie mogę, ale życzę Ci powodzenia.”
- „Potrzebuję czasu na przemyślenie.”
- „Potrzebuję, żebyś mówił do mnie spokojnym tonem.”
- „Jest mi przykro, kiedy mój wkład jest pomijany.”
- „Powtórzę: moja decyzja pozostaje taka sama.”
- „Nie chcę podejmować tej decyzji pod presją.”
- „Zdecydowałam i proszę o uszanowanie tego.”
- „Mogę to zrobić, ale nie dziś.”
- „Mam teraz inne zobowiązania.”
- „Chcę najpierw dokończyć poprzednie zadanie.”
- „Wolę, kiedy mówisz wprost.”
Kolejna ważna rzecz to nie tłumacz się, jeśli nie chcesz czegoś zrobić. Pamiętaj, że Twój czas ma wartość.
Podsumowując
Asertywność to nie agresja i nie egoizm. To dbanie o siebie bez odbierania przestrzeni komuś innemu. Dzięki niej relacje stają się zdrowsze, a życie bardziej uporządkowane i spójne z nami samymi, dlatego warto poświęcić czas i się jej nauczyć. Po przeczytaniu tego wpisu zadaj sobie pytanie: Czy nadal będę zgadzać się na prośby innych kosztem własnych celów?
Powodzenia…
